Chỉ số ROE từ A đến Z – Vũ khí tìm “gà đẻ trứng vàng” (Bài học vỡ lòng)

Chào bạn, tiếp nối chuỗi bài viết trang bị kiến thức “nhập môn” chứng khoán (sau P/E và P/B), hôm nay chúng ta sẽ đến với “vũ khí” lợi hại nhất để tìm ra những doanh nghiệp siêu hạng.

Đây là chỉ số mà huyền thoại Warren Buffett yêu thích nhất.

Chỉ số ROE là gì? Tại sao Warren Buffett coi đây là chỉ số quan trọng nhất? Hướng dẫn cách dùng ROE để tìm doanh nghiệp kinh doanh siêu hiệu quả, sinh lời cao.

Bạn muốn giao tiền cho ai: Người chăm chỉ hay Người thông minh?

Hãy tưởng tượng bạn có 100 triệu đồng tiền nhàn rỗi. Có 2 người bạn đến rủ bạn góp vốn làm ăn:

• Anh A: Cần 100 triệu, hứa cuối năm mang về cho bạn 10 triệu tiền lãi.

• Anh B: Cũng cần 100 triệu, nhưng hứa cuối năm mang về 25 triệu tiền lãi.

Chắc chắn bạn sẽ chọn Anh B, đúng không? Vì cùng một số vốn bỏ ra, Anh B kiếm được nhiều tiền hơn. Trong chứng khoán, Anh B chính là hình mẫu của một công ty có ROE cao.

Nếu P/E giúp bạn biết giá đắt hay rẻ, thì ROE sẽ cho bạn biết ban lãnh đạo công ty đó có tài giỏi và biết cách làm “tiền đẻ ra tiền” hay không.

Chỉ số ROE là gì? (Hiểu đơn giản trong 1 phút)

ROE là viết tắt của Return on Equity (Lợi nhuận trên Vốn chủ sở hữu).

Hiểu nôm na: Với 100 đồng vốn của cổ đông bỏ ra, công ty tạo ra được bao nhiêu đồng lãi?

• Vốn chủ sở hữu: Là tiền túi của cổ đông (chính là tiền của bạn khi mua cổ phiếu) đóng góp vào công ty.

• Lợi nhuận: Là số tiền lãi ròng sau khi đã trừ hết chi phí, thuế má.

Công thức siêu dễ:

Ví dụ minh họa: Quán Bún bò vs. Quán Cà phê

Để bạn dễ hình dung, hãy xem xét 2 quán này:

Kết luận:

• Nhìn số tuyệt đối, Quán Cà phê lãi to hơn (500 triệu so với 200 triệu).

• Nhưng xét về hiệu quả, Quán Bún bò (ROE 20%) ăn đứt Quán Cà phê (ROE 10%). Quán Bún bò sử dụng vốn hiệu quả gấp đôi!

Tại sao chọn cổ phiếu có ROE cao sẽ giúp bạn giàu nhanh hơn?

Trong đầu tư, hiệu quả sử dụng vốn là Vua. Một công ty có ROE cao và duy trì liên tục trong nhiều năm chính là một cỗ máy in tiền (hay còn gọi là lãi suất kép).

Hãy xem sức mạnh của ROE qua ví dụ so sánh sau:

Giả sử cả 2 công ty dưới đây đều không chia cổ tức mà giữ lại tiền lãi để tái đầu tư (lãi mẹ đẻ lãi con) trong 5 năm:

• Công ty A (ROE = 15%): Rất tốt.

• Công ty B (ROE = 30%): Siêu hạng.

Sau 5 năm, với số vốn gốc 100 triệu ban đầu:

• Giá trị vốn tại Công ty A sẽ tăng lên thành: ~200 triệu. (Gấp đôi).

• Giá trị vốn tại Công ty B sẽ tăng lên thành: ~371 triệu. (Gấp gần 4 lần).

Chỉ chênh lệch về ROE đã tạo ra khoảng cách tài sản khổng lồ theo thời gian!

Bộ lọc ROE chuẩn của các “Cá mập”:

• ROE < 10%: Doanh nghiệp kém hiệu quả, hoặc ngành nghề khó khăn (trừ khi đang trong giai đoạn đầu tư lớn chưa thu quả ngọt). -> Nên tránh.

• ROE từ 15% – 20%: Doanh nghiệp tốt, ổn định. -> Đáng xem xét.

• ROE > 20% duy trì trong 3-5 năm: Đây là “siêu cổ phiếu”. Ban lãnh đạo cực giỏi hoặc công ty có lợi thế cạnh tranh độc quyền. -> Cơ hội vàng.

(Ví dụ thực tế: Cổ phiếu FPT hoặc Vinamilk (VNM) trong thời hoàng kim luôn duy trì ROE trên 20-30% liên tục nhiều năm liền, mang lại lợi nhuận khổng lồ cho cổ đông dài hạn).

Truy tìm “Siêu cổ phiếu” ngay hôm nay

Bạn không cần là chuyên gia tài chính để tính toán cái này. Mọi thứ đã có sẵn.

Hành động cụ thể cho bạn:

1. Mở app chứng khoán hoặc web tài chính (Vietock, CafeF, FireAnt…).

2. Chọn một mã cổ phiếu bạn đang “nhắm”.

3. Tìm mục Tài chính -> Chỉ số cơ bản -> Xem ROE.

4. Quy tắc 3 – 5 năm: Đừng chỉ nhìn năm nay. Hãy nhìn lại 3-5 năm trước. Nếu ROE của nó luôn giữ mức trên 15%, hãy đưa ngay vào danh sách theo dõi đặc biệt (Watchlist).

Tổng kết bộ 3 chỉ số cho Newbie:

1. P/E: Để biết giá đắt hay rẻ so với lợi nhuận (Hoàn vốn trong bao lâu?).

2. P/B: Để biết giá đắt hay rẻ so với tài sản thực (Mua hớ hay mua hời?).

3. ROE: Để biết công ty làm ăn có giỏi không (Gà có đẻ nhiều trứng không?).

Câu hỏi cho bạn: Bạn có biết mã cổ phiếu nào trên sàn hiện nay đang có ROE trên 25% không? Thử tìm và comment bên dưới để chúng ta cùng thảo luận nhé!